Archiwum kategorii: Środowisko

Smog

Wygrajmy ze smogiem

Autor: | Środowisko | Brak komentarzy

Smog nie jest zagrożeniem teoretycznym jak twierdzi minister zdrowia. Przeciwnie, zagraża życiu i zdrowiu milionów Polaków. Dlatego PSL przygotowało Narodowy Program Antysmogowy. Co proponujemy?

Najpierw garść faktów. Każdego roku smog zabija nawet 45 tysięcy Polaków. To 15 razy więcej niż ofiar wypadków drogowych w Polsce. Żyjemy średnio aż o 9 miesięcy krócej tylko dlatego, że oddychamy zanieczyszczonym powietrzem. Nasze państwo na smogu traci co roku 102 miliardy dolarów. Na 50 najbardziej zanieczyszczonych miast w Europie aż 33 są w Polsce.

Bardziej obrazowo? Każdy mieszkaniec Krakowa, przy niezbyt aktywnym trybie życia, rocznie wdycha ilość benzo[a]pirenu odpowiadającą wypaleniu 3,7 tysięcy papierosów. Jeszcze gorzej jest w Zakopanem – 4,3 tys., w Łodzi ponad 3 tys., a w Katowicach ponad 2,5 tys. papierosów. 

Najgorzej wcale nie jest jednak w dużych miastach (co nie znaczy, że jest dobrze). Najwyższego stężenie rakotwórczego benzo[a]pirenu mają mniejsze miejscowości – Ruda Śląska (gdzie normy przekroczono 17-krotnie), Opoczno, Nowy Targ, Rybnik, Zakopane i Otwock. W zestawieniu znalazła się nawet Rabka-Zdrój, która jest uzdrowiskiem pulmonologicznym! (to zestawienie, jak i wiele innych, przygotował Krakowski Alarm Smogowy, któremu chciałbym bardzo podziękować za wytrwałość z jaką walczy o czystsze powietrze nie tylko dla Krakowa).

To wszystko fakty. Wbrew nim minister zdrowia twierdzi, że smog jest zagrożeniem „czysto teoretycznym”. W PSL uważamy wręcz przeciwnie – zanieczyszczone powietrze, którym wszyscy musimy oddychać zagraża naszemu życiu i zdrowiu. Wspólnie musimy sobie z problemem smogu poradzić. Dlatego przygotowaliśmy Narodowy Program Antysmogowy. Co proponujemy?

1 |  Wprowadzenie unijnych norm dla pyłów PM2,5 i PM10

Najbardziej szkodliwie na zdrowie Polaków wpływają pyły zawieszone PM10 i PM2,5. Polskie normy ich stężenia są̨ mniej restrykcyjne od unijnych. Konieczne jest ich zaostrzenie. Limit dla pyłów PM2,5 powinien wynosić́ 25 μg/m3 (średnioroczny), a dla pyłów PM10 50 μg/m3 (dobowy) oraz 40 μg/m3 (średnioroczny).

2 |  Dofinansowanie do wymiany pieców

Nowoczesne piece spełniające najwyższe normy są̨ bardzo drogie. Wiele polskich rodzin samodzielnie nie udźwignie takiego obciążenia. Państwo ma obowiązek je w tym wspomóc. Dofinansowanie do zakupu pieców powinno wynosić do 75% kosztów, a po spełnieniu kryterium dochodowego 100% kosztów. To inwestycja w zdrowie Polaków, która się̨ zwróci.

3 |  Dofinansowanie do ogrzewania przez 2 lata

Wymiana przestarzałych technologicznie pieców to pierwszy krok. Główną barierą dla wielu rodzin pozostaną wysokie koszty rachunków za ogrzewanie. Dlatego konieczne jest wprowadzenie co najmniej 2-letniego okresu przejściowego, w którym państwo dofinansuje koszty ogrzewania. Warunkiem otrzymania dopłat będzie spełnienie kryterium dochodowego.

4 |  Rozwój miejskich elektrociepłowni

Najbardziej korzystnym rozwiązaniem dla gospodarstw domowych jest podłączenie do miejskiej sieci cieplnej. Dla rodzin oznacza to niski koszt użytkowania. By zachęcić mieszkańców do skorzystania z tej możliwości należy wprowadzić 2-letnie dopłaty do rachunków za ogrzewanie po rezygnacji z przestarzałych technologicznie pieców.

5 |  Wprowadzenie norm dla pieców grzewczych

Każdego roku w polskim domach przybywa 140 tys. przestarzałych technologicznie pieców i kotłów. To one są główną przyczyną zanieczyszczenia powietrza. Jeśli mamy wygrać ze smogiem, musimy zakazać instalacji pieców i kotłów, które nie spełniają standardów bezpieczeństwa. Bez tego nie uda się ograniczyć niskiej emisji.

6 |  Zakaz palenia w piecach odpadami oraz mokrym węglem

Jakość spalanego w piecach paliwa ma wpływ na jakość powietrza. Flot i muł węglowy powodują wysoką emisję zanieczyszczeń szczególnie drobnego pyłu. Również stosowanie mokrego drewna wpływa negatywnie na środowisko. Z tego powodu palenie nimi powinno zostać zakazane. Za złamanie groziłyby wysokie kary finansowe.

7 |  Rozwój odnawialnych źródeł energii

Koszty ogrzewania domów stanowią duże obciążenie dla gospodarstw domowych. Wykorzystanie odnawialnych źródeł energii pozwoliłoby obniżyć domowe rachunki. Główną barierą są wciąż wysokie koszty inwestycji. Bez dofinansowania ze środków publicznych do OZE (dopłat oraz ulg podatkowych) nie uda nam się wygrać walki ze smogiem.

8 |  Budowa wież antysmogowych

Nie wystarczy przeciwdziałać zanieczyszczaniu powietrza, należy również oczyszczać już zanieczyszczone. Pomóc w tym może budowa wież antysmogowych. Jak to działa? Wieża pochłania zanieczyszczenia znajdujące się w atmosferze, oczyszcza ją, a następnie wydziela czyste powietrze.

9 |  Dopłaty do aut elektrycznych

Samochody elektryczne są przyszłością przemysłu motoryzacyjnego. Są tańsze w eksploatacji, a przede wszystkim mniej szkodliwe dla środowiska. Polski rynek elektromobilności wciąż pozostaje w tyle za światowymi. Dopłaty do samochodów elektrycznych pobudzą rynek i zachęcą kupujących do wyboru środków transportu przyjaznych dla środowiska.

10 |  Rozwój ekologicznego transportu miejskiego

Rozwój ekologicznej komunikacji miejskiej przyczyni się do poprawy jakości powietrza nie tylko w dużych ośrodkach miejskich, ale także w mniejszych miejscowościach, które obecnie nie mogą pozwolić sobie na ekoinwestycje. Samorządowcom należy pomóc w zdobyciu wkładu własnego na dofinansowanie z UE. Środki pochodzić będą z NFOŚiGW.

11 |  Rozwój sieci aglomeracyjnej

Transport stanowi trzeci najważniejszy czynnik negatywnie wpływający na stan powietrza. Bez współdziałania samorządów w regionie nie uda się zachęcić mieszkańców do korzystania z komunikacji publicznej. Niezbędny jest rozwój sieci transportu aglomeracyjnego, w tym budowa węzłów komunikacyjnych oraz parkingów typu P+R.

12 |  Darmowa komunikacja publiczna 

Badania pokazują że wybieranie przez mieszkańców transportu publicznego pozytywnie wpływa na stan powietrza w miejscu ich zamieszkania. Już dziś część samorządów wprowadza darmową komunikację miejską, gdy natężenie smogu przekracza dopuszczalne normy. Takie rozwiązanie powinno być obligatoryjne, a ubytek w kasie samorządu uzupełniany ze środków NFOŚiGW.

13 |  Darmowe maski antysmogowe dla uczniów

Nie wolno nam bagatelizować negatywnego wpływu smogu na zdrowie najmłodszych. Darmowe maseczki antysmogowe, dystrybuowane za pośrednictwem szkół w najbardziej zanieczyszczonych regionach, pozwolą choć częściowo zniwelować szkodliwy efekt smogu na zdrowie dzieci.

14 |  Budowa nowych stacji pomiarowych

Wciąż mamy zbyt mało informacji na temat stanu powietrza w Polsce. Wiele miejsc nie jest objętych żadną kontrolą. Zanieczyszczenie pyłem PM10 bada jedynie 226 stacji pomiarowych, a PM2,5 zaledwie 91. Taka liczba punktów nie gwarantuje rzetelnego i wiarygodnego źródła informacji dla wielu części kraju. Konieczna jest budowa nowych stacji oraz inwestycje w mobilne urządzenia pomiarowe.

Odpowiedzialność za walkę ze smogiem nie może spoczywać wyłącznie na samorządach. Musi się w nią włączyć polski rząd. Przekazujemy nasz Narodowy Program Antysmogowy rządowi PiS. Mamy nadzieję, że nie pozostanie tylko na papierze, jak wiele z obietnic wyborczych PiS.